Phát biểu khai mạc chương trình, GS.TS. Vũ Dũng nhấn mạnh ý nghĩa của việc tăng cường trao đổi học thuật, cập nhật phương pháp nghiên cứu và nâng cao chất lượng công bố khoa học trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Việc tạo điều kiện để đội ngũ nghiên cứu tiếp cận kinh nghiệm từ các chuyên gia quốc tế góp phần thúc đẩy năng lực nghiên cứu, nâng cao chất lượng các công trình khoa học và từng bước mở rộng kết nối học thuật giữa Học viện với các cơ sở nghiên cứu, đào tạo nước ngoài.

Trong chuyên đề thứ nhất, với nội dung “Viết và công bố bài báo trên tạp chí quốc tế”, GS. Darrin Hodgetts chia sẻ kinh nghiệm và hướng dẫn các bước cơ bản trong quá trình chuẩn bị, hoàn thiện và công bố một bài báo khoa học. Các nội dung trao đổi tập trung vào việc xác định khoảng trống nghiên cứu và làm rõ đóng góp của bài báo; lựa chọn tạp chí phù hợp với chủ đề, chất lượng và đối tượng độc giả; xây dựng tiêu đề, tóm tắt và cấu trúc bản thảo; chuẩn bị thư gửi bài và thực hiện quy trình nộp bài. Bên cạnh đó, chuyên đề cũng đề cập đến cách tiếp nhận, phân tích và phản hồi ý kiến của người phản biện, cũng như những yêu cầu về trách nhiệm tác giả và đạo đức trong công bố khoa học.

Thông qua các ví dụ và hoạt động thực hành, người tham dự có cơ hội tiếp cận những kinh nghiệm thiết thực trong việc lựa chọn tạp chí, chỉnh sửa tiêu đề, tóm tắt và xây dựng thư gửi bài. Nội dung trao đổi góp phần giúp các nhà nghiên cứu nhận diện những yêu cầu quan trọng của quy trình công bố quốc tế, từ khâu hình thành ý tưởng đến hoàn thiện bản thảo và xử lý phản biện. Đặc biệt, việc nhận diện các tạp chí thiếu uy tín, bảo đảm tính phù hợp giữa nội dung nghiên cứu với phạm vi của tạp chí và nâng cao chất lượng trình bày kết quả nghiên cứu là những vấn đề có ý nghĩa thiết thực đối với đội ngũ giảng viên, nghiên cứu viên và nghiên cứu sinh đang hướng tới công bố trên các tạp chí khoa học quốc tế có phản biện.

GS. Darrin Hodgetts chia sẻ kinh nghiệm, hướng dẫn viết và công bố bài báo trên tạp chí quốc tế

Tại chuyên đề thứ hai, với chủ đề “Nghiên cứu định tính trong khoa học xã hội: Nghiên cứu hành động có sự tham gia và đạo đức trong quan hệ nghiên cứu”, GS. Darrin Hodgetts tập trung làm rõ cơ sở khoa học và nhân văn của phương pháp nghiên cứu định tính, việc kết hợp tri thức quốc tế với tri thức địa phương, cũng như các nguyên tắc của nghiên cứu hành động có sự tham gia (Participatory Action Research – PAR). Chuyên đề nhấn mạnh vai trò của mối quan hệ hợp tác giữa nhà nghiên cứu và người tham gia nghiên cứu; trách nhiệm của nhà nghiên cứu trong quá trình tổ chức, triển khai và diễn giải kết quả; đồng thời đề cao yêu cầu phản tư, tính minh bạch và đạo đức nghiên cứu nhằm bảo đảm quá trình nghiên cứu tôn trọng người tham gia và hướng tới những lợi ích có ý nghĩa đối với cộng đồng.

Để minh họa cho các vấn đề phương pháp luận, GS. Darrin Hodgetts chia sẻ những trường hợp nghiên cứu thực tiễn liên quan đến chăm sóc sức khỏe trong lực lượng quốc phòng New Zealand, giảm nghèo trong dự án Family100 và ứng phó với biến đổi khí hậu tại Việt Nam. Các ví dụ cho thấy tầm quan trọng của việc đặt nghiên cứu trong bối cảnh xã hội cụ thể, lắng nghe tiếng nói của những người có liên quan và kết hợp tri thức chuyên môn với trải nghiệm thực tiễn của cộng đồng. Những nội dung này góp phần gợi mở cách tiếp cận nghiên cứu định tính theo hướng toàn diện, có trách nhiệm và gắn kết chặt chẽ hơn giữa nghiên cứu khoa học với các vấn đề thực tiễn. Đồng thời, chương trình tạo cơ hội để người tham dự trao đổi, thảo luận và làm rõ những khó khăn thường gặp trong quá trình lựa chọn phương pháp, thu thập và phân tích dữ liệu, cũng như bảo đảm các yêu cầu về đạo đức trong nghiên cứu khoa học xã hội.

Đại biểu chụp ảnh lưu niệm

Việc tổ chức các hoạt động trao đổi và tập huấn với chuyên gia quốc tế thể hiện sự quan tâm của Học viện Khoa học xã hội đối với công tác nâng cao chất lượng nghiên cứu, phát triển năng lực chuyên môn và thúc đẩy hội nhập học thuật. Đây cũng là cơ hội để đội ngũ nghiên cứu tiếp cận các phương pháp, chuẩn mực và kinh nghiệm quốc tế, qua đó nâng cao chất lượng các công trình khoa học và tăng cường khả năng công bố kết quả nghiên cứu trên các diễn đàn học thuật quốc tế.