Hội thảo, tọa đàm khoa học

Hội thảo khoa học “Cơ sở lý luận, phương pháp luận nghiên cứu, thăm dò dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số”

Ngày đăng: 28/12/2018 | Lượt xem: 152

Ngày 26/12/2018, Học viện Khoa học xã hội đã tổ chức Hội thảo Cơ sở lý luận, phương pháp luận nghiên cứu, thăm dò dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số, Hội thảo là hoạt động nằm trong khuôn khổ đề tài: “Những vấn đề lý luận và thực tiễn nghiên cứu dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số ở nước ta trong bối cảnh toàn cầu hóa”; Mã số: CTDT.37.18/16-20, do Học viện Khoa học xã hội là cơ quan chủ trì; TS. Phan Tân làm Chủ nhiệm Đề tài. Đồng chủ trì Hội thảo: PGS.TS. Bùi Nguyên Khánh - Phó Giám đốc Học viện KHXH; GS.TS. Tô Duy Hợp - Trung tâm Khoa học, tư duy, VUSTA và TS. Phan Tân - Phó Giám đốc NXB. Khoa học xã hội, chủ nhiệm Đề tài.

 

Hội thảo thu hút sự tham dự của nhiều nhà quản lí và chuyên gia của các cơ quan, các trường đại học và viện nghiên cứu. Về phía Ủy ban Dân tộc có TS. Phan Văn Hùng - Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc, Chủ nhiệm Chương trình khoa học công nghệ cấp quốc gia giai đoạn 2016 - 2020. Về phía đơn vị chủ trì đề tài khoa học cấp Nhà nước có: PGS.TS. Bùi Nguyên Khánh - Phó Giám đốc Học viện Khoa học xã hội; Các học giả đến từ Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam; Ủy ban Dân tộc; Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; Ban Tuyên giáo TW; Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân Văn, ĐH Quốc gia Hà Nội; Trường Đại học Công đoàn và một số đơn vị khác…

PGS.TS. Bùi Nguyên Khánh phát biểu khai mạc Hội thảo

Trong bài phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.TS. Bùi Nguyên Khánh - Phó Giám đốc Học viện Khoa học xã hội nhấn mạnh: Trong quá trình lãnh đạo, xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội, Đảng Cộng sản, Nhà nước CHXHCN Việt Nam đã chỉ đạo công tác thăm dò, nắm bắt dư luận xã hội, thể hiện qua nhiều văn kiện lãnh đạo quan trọng. Gần đây, để triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 (Khoá XI) về một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay, Bộ Chính trị đã ban hành Kế hoạch số 08-KH/TW, ngày 12/03/2012, trong đó chỉ đạo "Đổi mới và nâng cao chất lượng thăm dò DLXH, tập hợp ý kiến của cán bộ, đảng viên và nhân dân để tham khảo trước khi ra quyết định chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước". Năm 2014, Ban Bí thư Trung ương đã ban hành Kết luận 100-KL/TW (18/8/2014), về đổi mới và nâng cao chất lượng công tác điều tra, thăm dò, nghiên cứu dư luận xã hội, trong đó nêu rõ: “Điều tra, thăm dò, nghiên cứu dư luận xã hội là công việc quan trọng và rất cần thiết nhằm thăm dò, tập hợp kịp thời, sát thực tâm tư, tình cảm, ý chí, nguyện vọng của nhân dân về những vấn đề, sự kiện có tính thời sự trong nước và thế giới, đặc biệt là đối với các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; giúp các cơ quan lãnh đạo, quản lý có thêm thông tin tham khảo trong quá trình xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; là một khâu quan trọng, cần thiết trong xây dựng, ban hành, tổ chức thực hiện, đánh giá kết quả thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước”.

Được sự đồng ý của Ủy ban Dân tộc, Học viện Khoa học xã hội đã tổ chức triển khai nghiên cứu đề tài “Những vấn đề lý luận và thực tiễn nghiên cứu dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số ở nước ta trong bối cảnh toàn cầu hóa”; Mã số: CTDT.37.18/16-20, do Học viện Khoa học xã hội là cơ quan chủ trì; TS. Phan Tân làm Chủ nhiệm. Hội thảo lần này mong muốn nhận được những ý kiến đóng góp giá trị của các nhà khoa học, qua đó giúp Chủ nhiệm đề tài có những định hướng tốt hơn để hoàn thành đề tài một cách hiệu quả nhất. Hơn nữa, với tư cách là cơ sở đào tạo sau đại học, Học viện cũng mong muốn có thể lĩnh hội và tiếp thu những thành quả nghiên cứu giá trị của đề tài vào trong công tác phát triển đào tạo và nghiên cứu khoa học tại Học viện Khoa học xã hội.

Tại Hội thảo, TS. Phan Tân - Chủ nhiệm đề tài đã báo cáo trước Hội thảo về các vấn đề: Khung khái niệm; quan điểm; phương pháp nghiên cứu lý luận và thực tiễn về dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số Việt Nam.

Với mục tiêu mà đặt ra: cần làm rõ các vấn đề về 1) Cơ sở lý luận; 2) phương pháp luận nghiên cứu, thăm dò dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số, Hội thảo đã tập trung tham luận các chuyên đề:

Phương pháp luận nghiên cứu dư luận xã hội (GS.TS. Tô Duy Hợp).

Lý thuyết về dư luận xã hội - Tiếp cận yếu tố kinh tế với quá trình hình thành, biến đổi dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số (GS.TS. Lê Ngọc Hùng).

Quá trình hình thành chính sách, pháp luật và thực thi chính sách, pháp luật tác động đến dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số (PGS.TS. Nguyễn Ngọc Thanh).

Tiếp cận thiết chế dư luận xã hội trong hoạt động phòng, chống tham nhũng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số (TS. Đỗ Văn Quân).

Dư luận xã hội trong quản lý phát triển xã hội vùng dân tộc thiểu số (PGS.TS. Nguyễn Văn Chiều).

Yếu tố văn hóa trong nghiên cứu dư luận xã hội ở vùng dân tộc thiểu số (NCS. Bùi Minh Hào).

Yếu tố tin đồn và quá trình hình thành, biến đổi tin đồn trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và hệ quả của nó (TS. Nguyễn Thị Bích Thủy).

Toàn cảnh Hội thảo           

Hội thảo đã đã nhận được các ý kiến chia sẻ, trao đổi của các nhà khoa học; đồng thời, nhận định và chỉ ra các vấn đề cụ thể về cơ sở lý luận, phương pháp luận nghiên cứu, thăm dò dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số bao gồm các khía cạnh:

Làm rõ các góc độ khoa học khác nhau, từng khía cạnh khác nhau khi tiếp cận nghiên cứu dư luận xã hội.

Nhận diện chính xác đặc thù của vùng dân tộc thiểu số ở Việt Nam trong công tác thông tin, tiếp cận thông tin, nắm bắt và xử lý thông tin.

Làm sáng tỏ đặc điểm của chủ thể của dư luận xã hội là đồng bào dân tộc thiểu số với các đặc điểm nhân khẩu học và điều kiện kinh tế xã hội cụ thể của từng dân tộc.

Cuối cùng là các yếu tố tác động đến quá trình hình thành, phát triển, biến đổi của dư luận xã hội vùng dân tộc thiểu số.

Hội thảo đã kết thúc thành công trên cơ sở lĩnh hội được những kinh nghiệm, kiến thức quý báu trong nghiên cứu các vấn đề về dân tộc thiểu số ở nước ta. Từ kết quả tiếp thu ý kiến của các nhà khoa học, sẽ giúp cho Ban chủ nhiệm đề tài tiếp tục có những định hướng và gợi mở trong quá trình nghiên cứu.

 

Tin: Mai Hoa

Ảnh: Mai Hoa